Europa a trzydziestoletnia wojna
27 kwietnia 2024 r. – 12 stycznia 2025 r.
Wstęp bezpłatny; Nie jest wymagana wcześniejsza rezerwacja dla osób lub grup poniżej 10. roku życia.
Zwiedzanie z przewodnikiem
Zwiedzanie wystawy Bellum et Artes z przewodnikiem jest dostępne dla ogółu odbiorców w języku angielskim, francuskim, niderlandzkim i niemieckim. Wycieczki koncentrują się na ocenie trzydziestoletniej wojny z perspektywy różnych rodzajów sztuki, z wykorzystaniem metody „aktywnego uczestnictwa” opartej na widocznym myśleniu rutynowym.
- Czas trwania: 60 minut
- Wielkość grupy: 10–15 osób
- Czas rezerwacji: z miesięcznym wyprzedzeniem
Zarezerwuj zwiedzanie z przewodnikiem za pośrednictwem naszej platformy rezerwacyjnej.
Przegląd
Międzynarodowa wystawa koncentruje się na roli sztuki podczas trzydziestoletniej wojny (1618–1648). Wystawa „ Bellum et Artes” (War i sztuka) unaocznia złożone powiązania między konfliktem a ekspresją artystyczną.
Bellum et Artes badają wczesny konflikt na dużą skalę w Europie poprzez strategiczne wykorzystanie sztuki przez walczące strony jako narzędzia propagandy wojskowej i wzmocnienia ich władzy. Następnie ukazuje wpływ dzieł sztuki jako „ambasadorów pokoju”. Migracja artystów i przesiedlanie skarbów artystycznych w tym okresie to tematy, które można analizować za pośrednictwem interaktywnych stacji medialnych. Ponadto Bellum et Artes skupiają się na walce o pokój, podświetlaniu systemów politycznych oraz genezie zasad prawnych i politycznych, które nadal mają znaczenie.
Wystawie, która trwa do początku 2025 r., towarzyszą wydarzenia pod hasłem „War and Art”, takie jak zwiedzanie z przewodnikiem i projekcje filmowe. Dzięki temu zwiedzający rozumieją pierwszą ogólnoeuropejską wojnę i znaczenie tego tematu dla naszych czasów.
Bellum et Artes to ogólnoeuropejski projekt badawczy obejmujący kilkanaście instytucji z siedmiu krajów, koordynowany przez Instytut Historii i Kultury Europy Wschodniej w Leibniz oraz kolekcje sztuki w Dreźnie. Wystawa w Brukseli została zorganizowana wspólnie z zespołem Domu Historii Europejskiej i podkreśla główne wyniki i ustalenia tej międzynarodowej współpracy.
Wystawa
Konflikty podczas trzydziestoletniej wojny wywarły głęboki wpływ na Europę, bliskie kontynentowi. Bohemian Revolt z 1618 r. wywołał przedłużającą się wojnę do 1648 r., łącząc różne walki – podsycane walkami o władzę, napięciami religijnymi i twierdzeniami o nadrzędności – z krajobrazami politycznymi w całym regionie.
Wywiady z partnerami
Poprosiliśmy kuratorów, partnerów i uczestników Bellum et Artes w Domu Historii Europejskiej o omówienie jednego kluczowego przedmiotu z wystawy.
Podmioty wojny i rola sztuki
Europejskie domy rządzące, powiązane więzami rodzinnymi, wykorzystywały sojusze polityczne i religijne do dochodzenia roszczeń spadkowych. Oprócz broni kamiennej te dynamiki były zaangażowane w dyplomację artystyczną, wykorzystując cenne dzieła sztuki jako symbole władzy i gestów dyplomatycznych. Pomimo wojny dokonano znacznych inwestycji w sztukę, podkreślając rolę ukierunkowanych kampanii wizerunkowych w celu zwiększenia prestiżu i wsparcia dla europejskich sądów królewskich. Podmioty wojny były głównymi dynamikami rządzącymi państwami europejskimi, takimi jak Hiszpania, Francja, Dania i Szwecja, i reprezentowały najpotężniejsze domy w Świętym Imperium Rzymskim.
Johannes Wundes the Younger (aktywny ok. 1590–circa 1630) (rapier), Clemens Einhorn (dagger)
zestaw broni ornamentalnej wyborcy Johna George’a I z rapieru
i daggeru Saksonii, Niemcy, przed 1640 r. Rüstkammer, Staatliche Kunstsammlungen Dresden, Niemcy
Jak działa wojna?
Prowadząc wojnę, państwa i państwa przydzielały swoją organizację prywatnym przedsiębiorstwom wojskowym. Byli to eksperci wojskowi i wyszli z wojny, zatrudniając najemników i kierując kampanią. Wyposażenie i utrzymanie armii było jednak niezwykle kosztowne, w związku z czym wymuszanie wkładu było nieuniknione, choć stanowiło poważne obciążenie dla ludności. Wiele żołnierzy było źle zdyscyplinowanych i zagrabionych w wioskach i miastach, lekceważąc rozkazy i stan wojenny.
Klatka wojenna; opancerzone i nadające się do stosowania w terenie za pomocą zaawansowanego mechanizmu blokującego
Rüstkammer, Staatliche Kunstsammlungen Dresden, Niemcy. Zdjęcie: Thomas Seidel
Okrucieństwa wojenne
Trzydziestoletnia wojna doprowadziła do bezprecedensowych ofiar śmiertelnych i zniszczeń, co stworzyło traumatyczny okres w historii Europy. Około jedna trzecia ludności Świętego Cesarstwa Rzymskiego padła ofiarą przemocy, głodu i choroby. Cierpienie ludności cywilnej zostało spotęgowane brutalnymi atakami, gwałtami i grabieżami zarówno przez opozycyjne, jak i sprzymierzone oddziały. Artyści czerpiący z własnych doświadczeń wojennych przedstawiali te okrucieństwa w swoich dziełach, celowo kontrastując z okrucieństwem estetycznym, który odbił się na współczesnych kolekcjonerach.
Daniel Hubatka, były żołnierz, Dokumentacja obrażeń wojennych, 1655
Sächsisches Staatsarchiv – Hauptstaatsarchiv Dresden
Wojna w mediach
Wojna, postrzegana jako wydarzenie europejskie, wywołała boom medialny z szerokim obiegiem drukowanych wiadomości, w tym szerokich arkuszy i broszur. Obie strony wykorzystywały te materiały do propagandy, przekształcając media w drugorzędne pole walki o ostrym satyrze i rozpowszechnianie fałszywych informacji.
Simon van de Passe (?) „The Great European War Ballet”
Północne Niderlandy, 1632 r. Rijksmuseum, Amsterdam, Niderlandy
Sztuka i artyści podczas wojny
W czasie wojny dobra kultury stały się szczególnie zagrożone. Królewskie rządy zdawały sobie sprawę ze znaczenia skarbów sztuki. Grabieży dokonano m.in. na stożkach Heidelberg (1622), Mantui (1630), Moguncji (1631), Monachium (1632), Stuttgartu (1634/35) i wreszcie Pragi (1648). Autorzy przejęli własność dzieł sztuki i książek, dodając je do własnych kolekcji lub prezentując je w zamian za korzyści. Biorąc pod uwagę kontekst i historię wydarzeń, plądrowane sztuki z tego okresu można uznać za istotną część wspólnego europejskiego dziedzictwa kulturowego.
Domenico Fetti (1589–1623), David z szefem Goliath, 1614/1615 Staatliche
Kunstsammlungen Dresden, Gemäldegalerie Alte Meister, zdjęcie: Elke Estel, Hans-Peter Klut
Droga do pokoju
Wysiłki na rzecz pokoju po konflikcie z 1618 r. początkowo słabły do 1648 r. Pokoj w Westfalii. Eksperci prawni stworzyli podstawy nowoczesnego prawa międzynarodowego, ograniczającego prawo do prowadzenia wojny do suwerennych państw. Dyplomaci, jako eksperci prawni, odgrywali kluczową rolę w kształtowaniu negocjacji pokojowych. Pokój w Westfalii zreorganizował Święte Cesarstwo Rzymskie i przyznał suwerenność Niderlandom i Szwajcarii. Mimo że pokój w Europie pozostaje niespokojny, cele w zakresie przywracania pokoju utrzymały się. Kongres Wdrażania Norymbergii w latach 1649–1650 umocnił początkowo niestabilny pokój, zapewniając demobilizację oddziałów, co doprowadziło do uroczystego festiwalu upamiętniającego zakończenie wojny.
Ratyfikacja traktatu pokojowego z Osnabrück przez królową Szwecję Christinę, Sztokholm, 18 listopada 1648 r.
Sächsisches Staatsarchiv – Hauptstaatsarchiv, Drezno, Niemcy
Europa po 1648 r.: wojna i pokój
Pomimo pokoju w Westfalii w 1648 r. Europa nie osiągnęła trwałego pokoju. Kontynuowano wojny, militaryzację i ekspansję kolonialną, co doprowadziło do niszczycielskich konfliktów. Wysiłki na rzecz powszechnego pokoju poprzez inicjatywy takie jak konwencje haskie i Liga Narodów zostały osłabione przez dwie wojny światowe. Chociaż Unia Europejska od czasów II wojny światowej uniemożliwia państwom członkowskim prowadzenie wojny przeciwko sobie, w Europie nadal istnieje groźba konfliktu, a jednocześnie stale potępia się ją jako środek realizacji celów politycznych.
Martin John Callanan (ur. 1982), Wars during life, 2014, video, 14'.20", Courtesy of the artysta
Instytucje partnerskie
